يحيى دولت آبادى

65

حيات يحيى ( فارسى )

و مفرقى و غيره از آثار قديم چند هزار ساله بقدرى ديده مىشود كه در كمتر موزه‌ئى از موزه‌هاى بزرگ اروپا ديده شده است و بيشتر آنها را از رم آورده‌اند . معلم اسميت سه روز روزى دو ساعت وقت خود را به من داد كه با او بتماشاى آثار قديم آن موزه بپردازم ديگر از ديدنيهاى كپنهاك دار الفنون قديمى است كه دارد و كتابخانه مفصلى كه يك قسمت مهم از كتب شرقى در آن موجود است و در سالهاى آخر كه پروفسور كريستنسن بايران سفر كرده مقدارى كتاب فارسى خطى و چاپى براى كتابخانه مزبور آورده اما هنوز مرتب و جزء كتابخانه نشده است از چيزهاى نفيس كه در كتابخانه كپنهاك ديده مىشود اوستاى قديمى است كه صفحات آن در زير شيشه محفوظ مانده و از قرن چهاردهم مسيحى يادگار است گويند اين كتاب به اين ترتيب از مختصات اين كتابخانه است . خلاصه روز اول ماه رجب يكهزار و سيصد و سى و شش ( 1336 ه ) از دانمارك بجانب برلن روانه گشتم چون در بيرون رفتن از خاك آلمان مشكلات زياد ديده بودم خالى از نگرانى نبودم كه بچه زحمت دوباره به اين مملكت جنگجو بايد وارد شد و لكن طول زمان جنگ و فتوحات آلمان در طرف روسيه و آسوده شدن خاطر آلمانيان از طرف سرحدات شرقى مشكلات را قدرى آسان نموده است بعلاوه بواسطهء تلگراف سفارت آلمان از استكهلم بسرحد هيچگونه معطلى و زحمتى در اين مرتبه ديده نشد بلكه اسباب سفر مرا هم وارسى نكردند و بمحض ورود بسرحد و داخل شدن در حوزهء كاوش مسافرين تذكرهء مرا با تلگراف استكهلم تطبيق كرده صاحبمنصبى مرا همراهى نمود باطاق راه‌آهن رسانيد و احترام كرد .